تحلیل بازار اخبار منتخب

بازار محصولات پلیمری در هفته چهارم مردادماه در شرایطی متفاوت از هفته‌های گذشته قرار گرفت. از یک سو، افزایش ریسک‌های ژئوپلیتیکی، رشد قیمت نفت، افزایش آرام اما مداوم نرخ ارز و تشدید انتظارات تورمی همچنان از قیمت‌ها حمایت می‌کنند و از سوی دیگر، محدودیت‌های جدید برق در واحدهای صنعتی، می‌تواند ظرفیت تولید و عرضه محصولات را تحت فشار قرار دهد.

به گزارش ویکی پلاست، در همین حال، روند صعودی قیمت‌های پایه برای نخستین‌بار پس از چند هفته از حالت یکپارچه خارج شد و برخی گروه‌ها با کاهش قیمت مواجه شدند. این اتفاق نشان می‌دهد که اثر عوامل بالادستی، از جمله نرخ ارز و نفت، دیگر به‌صورت یکسان به همه گریدها منتقل نمی‌شود و شرایط عرضه، تقاضا و موجودی هر محصول نقش پررنگ‌تری پیدا کرده است.

در بازار معاملات نیز حجم خرید افزایش یافت و در مجموع ۸۶.۱ درصد عرضه‌های هفته معامله شد. با این حال، رشد محدود تقاضا در کنار افزایش معاملات نشان می‌دهد که بازار هنوز با جهش عمومی تقاضای مصرفی مواجه نیست و بخشی از افزایش معاملات می‌تواند ناشی از بهبود عرضه و دسترسی به مواد باشد.

به این ترتیب، بازار پلیمرها اکنون تحت تأثیر دو نیروی متفاوت قرار گرفته است: از یک طرف فشارهای اقتصادی و سیاسی، دلار و نفت را به سمت بالا می‌رانند و از طرف دیگر محدودیت برق، تولید و عرضه را محدود می‌کند. برآیند این دو نیرو می‌تواند در هفته‌های آینده، بازار را به سمت نوسان بیشتر و تفاوت محسوس‌تر میان گریدها سوق دهد.

نفت در مدار صعود؛ هرمز همچنان مهم‌ترین ریسک بازار

قیمت نفت خام برنت در هفته جاری روندی صعودی داشت و از ۸۸.۶۰ دلار در روز شنبه به ۹۱.۶۰ دلار در روز چهارشنبه رسید. به این ترتیب، نفت در طول هفته حدود ۳ دلار معادل ۳.۴ درصد افزایش یافت و در محدوده بالای ۹۰ دلار تثبیت شد.

عامل اصلی این رشد، افزایش نااطمینانی‌های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و ادامه بن‌بست میان آمریکا و ایران بوده است. در همین شرایط، موضوع تنگه هرمز همچنان یکی از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر بازار نفت محسوب می‌شود.

ادامه جریان نفت از تنگه هرمز، در کنار افزایش ریسک‌های امنیتی، باعث شده است بازار فعلاً با افزایش قیمت نفت بدون توقف کامل عرضه مواجه باشد. با این حال، هرگونه اختلال جدی در عبور نفت از این مسیر می‌تواند اثر بسیار بزرگ‌تری بر قیمت نفت و به تبع آن بر بازار محصولات پتروشیمی و پلیمری داشته باشد.

دلار آزاد در مسیر صعود

دلار آزاد هفته را در سطح ۱۸۹ هزار تومان آغاز کرد، در روزهای ابتدایی هفته تا محدوده ۱۸۶.۵ هزار تومان عقب نشست، اما در ادامه مجدداً افزایشی شد و در پایان معاملات چهارشنبه به ۱۹۰ هزار تومان رسید. در مجموع، دلار نسبت به جمعه هفته گذشته هزار تومان معادل ۰.۵ درصد افزایش یافت.

این رشد محدود ارزی، در کنار افزایش قابل‌توجه‌تر قیمت نفت، از عوامل حمایت‌کننده قیمت محصولات پلیمری بوده است. اما در روزهای پایانی هفته، یک متغیر جدید نیز به معادله بازار ارز اضافه شد: افزایش فشار اقتصادی آمریکا علیه ایران.

دونالد ترامپ در تازه‌ترین موضع خود، از آغاز آنچه «Economic D-Day» نامید خبر داده و تهدید کرده است کشورها و نهادهایی که به ایران کمک اقتصادی یا مالی کنند، با پیامدهای اقتصادی شدیدی مواجه خواهند شد. او همچنین از یک کارزار اقتصادی و انزوای بی‌سابقه علیه ایران سخن گفته است. ([The Wall Street Journal]

این موضع، فارغ از میزان تحقق عملی اقدامات اعلام‌شده، می‌تواند از مسیر افزایش ریسک سیاسی و تقویت انتظارات ارزی، به یکی از عوامل مهم تعیین‌کننده جهت بازار در هفته آینده تبدیل شود.

دلار مبنای قیمت‌های پایه به ۱۵۴٬۹۱۱ تومان رسید

میانگین هفتگی دلار حواله که مبنای محاسبه قیمت‌های پایه قرار گرفت، نسبت به هفته قبل ۱٬۳۳۲ تومان، معادل ۰.۸ درصد افزایش یافت و به ۱۵۴٬۹۱۱ تومان رسید. برای هفته آینده نیز دلار مبنای قیمت‌های پایه حدود ۱۵۵٬۸۶۲ تومان برآورد شده است؛ یعنی میانگین آن نسبت به ۲۵ مرداد حدود ۹۵۱ تومان، معادل ۰.۶ درصد افزایش خواهد داشت.

بنابراین از سمت نرخ ارز، همچنان فشار افزایشی بر قیمت‌های پایه وجود دارد؛ اما شدت این رشد به اندازه‌ای نیست که به‌تنهایی بتواند موجی عمومی در تمام گروه‌های پلیمری ایجاد کند. با این حال، ترکیب دلار صعودی، نفت بالای ۹۰ دلار و افزایش ریسک سیاسی می‌تواند انتظارات بازار را همچنان در محدوده افزایشی نگه دارد.

محدودیت برق؛ مانع جدی تولید

بر اساس اطلاعیه شرکت‌های توزیع نیروی برق، علاوه بر تقویم خاموشی از پیش اعلام‌شده که در حال اجراست و بر اساس آن برق واحدهای صنعتی شهرک‌ها هر هفته دو روز کامل قطع می‌شود، از ۲۵ تا ۳۱ مرداد، برق واحدهای صنعتی هر روز در فاصله ساعت ۱۴ تا ۲۳ نیز قطع خواهد شد.

اهمیت این موضوع زمانی بیشتر می‌شود که تولیدکننده، در شرایط افزایش قیمت‌ها و رشد انتظارات تورمی، تمایل داشته باشد تولید خود را حفظ یا حتی افزایش دهد؛ اما محدودیت برق عملاً اجازه استفاده کامل از ظرفیت تولید را به او ندهد. به بیان دیگر، در حالی که سمت تقاضا و قیمت بازار می‌تواند تولیدکننده را به افزایش فعالیت ترغیب کند، محدودیت انرژی به‌عنوان یک مانع عملیاتی در سمت عرضه عمل خواهد کرد.

پایان رشد یکپارچه قیمت‌های پایه

پس از چند هفته افزایش تقریباً یکپارچه قیمت‌های پایه محصولات پلیمری، در بیستمین اعلام قیمت پایه، نخستین نشانه‌های تغییر روند مشاهده شد. اگرچه دلار مبنا ۰.۸ درصد افزایش یافت، اما همه گروه‌ها با افزایش قیمت مواجه نشدند و تعدادی از محصولات کاهش قیمت داشتند.

این اتفاق از نظر روند بازار اهمیت زیادی دارد؛ چراکه نشان می‌دهد اثر افزایش نرخ ارز دیگر به‌صورت یکسان به تمام محصولات منتقل نمی‌شود و عوامل اختصاصی هر گروه، از جمله وضعیت عرضه، تقاضا و موجودی، نقش پررنگ‌تری پیدا کرده‌اند.

معاملات؛ افزایش ۶.۱ درصدی حجم خرید

کارنامه معاملات محصولات پلیمری در هفته چهارم مرداد با افزایش حجم معاملات بسته شد.

در این هفته:

حجم عرضه: ۸۹٬۰۰۰ تن
حجم تقاضا: ۱۰۵٬۷۲۸ تن
حجم معاملات: ۷۶٬۶۹۲ تن
نسبت معاملات به عرضه: ۸۶.۱ درصد
ارزش معاملات: حدود ۱۳٬۸۰۰ میلیارد تومان

حجم عرضه نسبت به هفته قبل ۲٬۱۰۶ تن افزایش یافت و حجم تقاضا نیز ۱٬۴۰۰ تن بیشتر شد. در همین حال، حجم معاملات ۴٬۳۷۵ تن افزایش یافت. به این ترتیب، حجم معاملات نسبت به هفته قبل حدود ۶.۱ درصد رشد کرد؛ در حالی که عرضه حدود ۲.۴ درصد افزایش یافته بود. این وضعیت نشان می‌دهد بازار توانسته بخش قابل‌توجهی از عرضه اضافی را جذب کند و همچنان از نظر حجم معاملات در شرایط نسبتاً قدرتمندی قرار دارد.

در هفته جاری حجم تقاضا به ۱۰۵٬۷۲۸ تن رسید که حدود ۱.۱۹ برابر حجم عرضه بود. با معامله شدن ۸۶.۱ درصد عرضه‌ها، همچنان می‌توان از وجود تقاضای مناسب در بازار سخن گفت. با این حال، رشد تقاضا نسبت به هفته قبل تنها ۱.۳ درصد بود و فاصله قابل‌توجهی با رشد ۶.۱ درصدی معاملات داشت. این موضوع نشان می‌دهد بخشی از رشد معاملات می‌تواند ناشی از بهبود عرضه و دسترسی به مواد باشد و هنوز نمی‌توان آن را به‌عنوان جهش جدی تقاضای مصرفی تعبیر کرد.

پلی‌اتیلن سبک فیلم و PET نساجی در صدر افزایش معاملات

در میان محصولات، بیشترین رشد حجم معاملات به پلی‌اتیلن سبک فیلم اختصاص یافت. حجم معاملات این گروه ۲٬۶۸۰ تن افزایش یافت و به ۵٬۸۷۸ تن رسید. پس از آن، PET نساجی با افزایش ۲٬۵۷۴ تن قرار گرفت و حجم معاملات آن به ۲٬۵۹۴ تن رسید.

در مقابل، بیشترین کاهش معاملات متعلق به پلی‌اتیلن سنگین فیلم بود که نسبت به هفته قبل ۳٬۶۹۰ تن کاهش داشت. پس از آن، پلی‌اتیلن سبک خطی با کاهش ۹۹۰ تن قرار گرفت و حجم معاملات آن به ۱۱٬۹۷۴ تن رسید.

دلار کشف‌شده گروه‌های پلیمری در هفته جاری

پی‌وی‌سی S65: ‏۱۵۴٬۹۱۱ تا ۳۵۰٬۶۸۱ تومان
پ‌پ شیمیایی: ‏۱۵۴٬۹۱۱ تا ۲۷۹٬۵۳۴ تومان
پلی‌استایرن انبساطی: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۲۵۴٬۱۵۴ تومان
پت بطری: ۱۷۷٬۱۴۴ تا ۲۵۲٬۶۶۰ تومان
سبک فیلم: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۲۴۴٬۲۲۴ تومان
سنگین تزریقی: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۲۴۲٬۷۸۳ تومان
پی‌وی‌سی S57: ‏۲۳۶٬۶۷۵ تومان
پ‌پ نساجی: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۲۲۷٬۰۱۲ تومان
پلی‌استایرن مقاوم: ۱۵۴٬۷۴۶ تا ۲۰۴٬۳۱۲ تومان
پت نساجی: ۱۹۱٬۱۰۶ تا ۱۹۶٬۴۶۶ تومان
پ‌پ فیلم: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۱۸۶٬۵۵۰ تومان
ای‌بی‌اس: ۱۸۰٬۹۱۴ تومان
پلی‌استایرن معمولی: ۱۵۳٬۵۷۸ تا ۱۸۰٬۵۳۶ تومان
سبک خطی: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۱۷۱٬۶۳۳ تومان
سنگین بادی: ۱۵۹٬۴۲۴ تا ۱۶۰٬۵۲۴ تومان
سنگین فیلم: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۱۶۶٬۶۱۹ تومان
سنگین دورانی: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۱۶۱٬۳۰۵ تومان
سنگین اکستروژن: ۱۵۴٬۹۱۱ تا ۱۵۴٬۹۴۵ تومان
سبک تزریقی: پایه ۱۵۴٬۹۱۱ تومان

واگرایی قیمت‌ها در بازار آزاد بیشتر شد

مقایسه قیمت‌های بازار آزاد در هفته سوم و چهارم مرداد ۱۴۰۵ نشان می‌دهد قیمت PETها، بخشی از PPها و PVCها نزولی بوده و سایر کالاها افزایش قیمت داشته‌اند. بیشترین افزایش این هفته به PP شیمیایی ZR230 با ۳۰٬۰۰۰ تومان رشد اختصاص یافت.

در رتبه‌های بعدی بیشترین افزایش، سنگین بادی 0035 و سنگین بادی 5110HF با ۱۳٬۰۰۰ تومان، سبک فیلم 0075 و PP نساجی 1102XL با ۱۰٬۰۰۰ تومان، ABS N50 با ۸٬۰۰۰ تومان، سبک خطی 22B02 با ۶٬۰۰۰ تومان، سبک تزریقی با ۵٬۰۰۰ تومان، سنگین تزریقی 52518 با ۴٬۰۰۰ تومان، سنگین اکستروژن CRP100B با ۳٬۰۰۰ تومان و سنگین دورانی 3840 با ۲٬۰۰۰ تومان رشد قیمت قرار گرفتند.

در طرف مقابل، بیشترین کاهش این هفته به PET R200 با ۸۰٬۰۰۰ تومان افت قیمت اختصاص یافت. پس از آن PET BG825 با ۷۰٬۰۰۰ تومان، پلی‌استایرن مقاوم 7240 با ۲۳٬۰۰۰ تومان، PP شیمیایی 440L با ۲۰٬۰۰۰ تومان، پلی‌استایرن معمولی 1540 با ۱۸٬۰۰۰ تومان و PP نساجی Z30S و PVC S65 با ۵٬۰۰۰ تومان افت قیمت قرار گرفتند.

جمع‌بندی

بازار محصولات پلیمری در هفته چهارم مردادماه، وارد مرحله‌ای شد که در آن عوامل افزایشی و محدودکننده عرضه به‌طور هم‌زمان عمل می‌کنند. از یک سو، رشد ۳.۴ درصدی نفت، افزایش نرخ دلار، رشد دلار مبنای قیمت‌های پایه و تشدید ریسک‌های ژئوپلیتیکی همچنان از قیمت‌ها حمایت می‌کنند. از سوی دیگر، پایان رشد یکپارچه قیمت‌های پایه و کاهش قیمت برخی گریدها نشان می‌دهد که بازار دیگر به شکل یکدست حرکت نمی‌کند.

در بخش معاملات، رشد ۶.۱ درصدی حجم معاملات و معامله شدن ۸۶.۱ درصد عرضه‌ها همچنان از وجود تقاضای مناسب حکایت دارد. با این حال، رشد تنها ۱.۳ درصدی تقاضا نشان می‌دهد بازار با یک جهش عمومی مصرف مواجه نیست و بخشی از افزایش معاملات به بهبود عرضه و دسترسی به مواد مربوط می‌شود.

در همین حال، محدودیت‌های جدید برق، عاملی است که قطعا بر حجم تولید اثر می گذارد، هر چند به رغم محدودیت های اعمال شد روی انرژی مورد نیاز واحدهای تولیدی، همچنان نگرانی از افزایش قیمت ها در هفته های آینده حجم معاملات این هفته را حفظ کرد و حتی 4 هزار تن افزایش داد. این محدودیت‌ها در شرایطی اعمال می‌شوند که افزایش فشارهای اقتصادی آمریکا و تشدید ریسک سیاسی می‌تواند دلار و انتظارات قیمتی را بالاتر ببرد.

به این ترتیب، بازار در برابر یک فشار دوگانه قرار گرفته است: فشار صعودی بر قیمت‌ها و انتظارات از یک سو و فشار کاهشی بر تولید و عرضه از سوی دیگر. نتیجه این وضعیت می‌تواند بازاری با نوسان بیشتر، عرضه محدودتر در برخی گروه‌ها و فاصله عملکرد بیشتر میان گریدها باشد.

در واقع، بازار از مرحله «رشد یکپارچه قیمت‌ها» فاصله گرفته و وارد مرحله‌ای شده است که در آن نفت، دلار، سیاست، برق، عرضه، تقاضا و موجودی هر گرید به‌صورت هم‌زمان مسیر قیمت‌ها را تعیین می‌کنند.

---

ویکی پلاست | مرجع بازار صنعت پلاستیک